
मुक्तिनाथ, हिन्दू र बौद्ध धर्मावलम्बीहरूको लागि एक पवित्र तीर्थस्थल, जहाँ हरेक वर्ष हजारौं भक्तजन मोक्षको खोजीमा पुग्छन्। हालसालै, यहाँ आउने तीर्थयात्रीहरूको संख्या झन् बढ्दो क्रममा छ। हिमालको काखमा बसेको यो स्थानले आध्यात्मिक शान्ति मात्र होइन, अनुपम प्राकृतिक सौन्दर्य पनि प्रदान गर्छ।
कसरी पुग्ने मुक्तिनाथ?
👉 काठमाडौँबाट:
- पहिलो विकल्प: काठमाडौँबाट पोखरासम्म बस वा हवाईजहाजमार्फत यात्रा गर्न सकिन्छ। पोखराबाट जोमसोमसम्म प्लेन चढेर त्यहाँबाट जीप वा घोडा चढेर मुक्तिनाथ पुग्न सकिन्छ।
- दोस्रो विकल्प: पोखराबाट सिधै सडकमार्ग हुँदै बेनी, तातोपानी, जोमसोम भएर पनि जान सकिन्छ।
👉 पोखराबाट:
- पोखराबाट गाडी लिएर बेनी, तातोपानी, जोमसोम हुँदै मुक्तिनाथ पुग्न सकिन्छ।
- जोमसोमबाट पैदल यात्रा गर्नेहरूका लागि १-२ दिनको ट्रेकिङ रमाइलो अनुभव हुन सक्छ।
👉 बागलुङबाट:
- बागलुङबाट पनि बेनी हुँदै जोमसोमबाट मुक्तिनाथ जान सकिन्छ।
किन जान्छन् मुक्तिनाथ?
मुक्तिनाथको नाम नै ‘मुक्ति’ शब्दबाट आएको हो, जसको अर्थ हो— मोक्ष। हिन्दू धर्ममा यो स्थानलाई मोक्ष प्राप्त गर्ने स्थान मानिन्छ। भक्तजनहरू यहाँ आएर १०८ धारा भएको मन्दिरमा स्नान गर्छन्, जसले पाप धुने विश्वास गरिन्छ।
बौद्ध धर्मावलम्बीहरूका लागि पनि यो उत्तिकै पवित्र छ। उनीहरू मुक्तिनाथलाई ‘चुमिग ग्यात्से’ अर्थात् ‘शुद्ध पानीको स्रोत’ भनी पुज्छन्।
मुक्तिनाथ क्षेत्रमा के-के छ?
✅ १०८ धारा: जहाँ स्नान गर्दा पवित्र हुने विश्वास छ।
✅ ज्वालामाई मन्दिर: जहाँ अनन्तकालदेखि जलिरहेको प्राकृतिक ज्वाला देख्न सकिन्छ।
✅ कागबेनी गाउँ: मुक्तिनाथ जाने क्रममा पर्ने यो गाउँ धार्मिक तथा प्राकृतिक रूपमा निकै आकर्षक छ।
✅ मार्फा गाउँ: यहाँको स्याउ र परम्परागत घरहरू निकै प्रसिद्ध छन्।
✅ कालीगण्डकी नदी: जहाँको शालिग्राम शिला भगवान विष्णुको प्रतिक मानिन्छ।
मुक्तिनाथ यात्रा केवल धार्मिक दर्शन मात्र होइन, हिमालयको मनमोहक दृश्य, थकाली संस्कृति, अनि स्थानीय खानाको स्वाद लिँदै नयाँ अनुभव लिने अवसर पनि हो। यो यात्राले आत्मिक शान्ति मात्र होइन, मनमा गहिरो प्रभाव छोड्ने अनुभूति पनि दिन्छ। 🌿🙏
